Türkiye’deki Diri Fay Sayısı 700’e Yükseldi: Deprem Riski Artıyor
Türkiye Diri Fay Haritası güncellenerek 485’ten 700’e çıkarken, deprem riski ve etkileri hakkında önemli veriler sunuyor.
Deprem bilimcilerin uzun süredir üzerinde durduğu Türkiye Diri Fay Haritası, Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü tarafından 2026 için güncellendi. 2013 yılında 485 olarak kaydedilen diri fay sayısı, yeni saha çalışmaları ve akademik verilerle birlikte 700’e yükseldi. MTA Genel Müdürü Vedat Yanık, güncellemenin geniş bir veri birikimi ile hazırlandığını belirterek, en tehlikeli aktif fayların dikkatle incelendiğini ifade etti. Yeni harita, 2022 yılında yatırım programına alınan güncelleme projesinin tamamlanmasıyla ortaya çıktı ve fay segmentlerinin daha ayrıntılı bir şekilde işlendiğini gösteriyor.
Marmara Denizi’nden başlayarak Karadeniz’in güneyine kadar uzanan Kuzey Anadolu Fay Zonu, Türkiye’nin en kritik diri fay hatlarından biri olmaya devam ediyor. Marmara Bölgesi, Bolu, Düzce, Sakarya, Kocaeli, Tokat ve Erzincan hattı bu kuşağın etkisi altında bulunuyor. Ayrıca, Hatay’dan başlayarak Kahramanmaraş, Malatya, Elazığ ve Bingöl üzerinden kuzeydoğuya uzanan Doğu Anadolu Fay Zonu, özellikle 6 Şubat 2023’teki depremlerden sonra daha yakından inceleniyor. İzmir, Manisa, Aydın, Denizli, Muğla ve Balıkesir çevresindeki kısa ve orta uzunlukta fay segmentleri de haritada dikkat çeken yoğunluklardan birini oluşturuyor.
Güncellenen verilere göre, Türkiye’de doğrudan diri faylar üzerinde bulunan 45 il ve 110 ilçe tespit edildi. Bu iller arasında Aksaray, Aydın, Balıkesir, Bolu, Burdur, Bursa, Bingöl, Denizli, Eskişehir, Erzincan, Erzurum, Hakkari, Hatay, İzmir, Kahramanmaraş, Manisa, Muğla, Kocaeli, Konya, Osmaniye, Sakarya ve Tokat öne çıkıyor. İlçeler arasında ise Aydın’da Bozdoğan, Germencik, İncirliova, Kuşadası, Nazilli ve Söke; Manisa’da Alaşehir, Salihli, Soma ve Turgutlu; Kocaeli’de Başiskele, Derince, Gölcük ve Kartepe; Sakarya’da Akyazı, Hendek ve Sapanca; Hatay’da Erzin, Hassa, Kırıkhan ve Payas; Düzce’de ise Çilimli, Cumayeri, Gölyaka, Gümüşova ve Kaynaştı gibi birçok ilçe fay hatlarıyla ilişkilendiriliyor.
Deprem Uzmanı Dr. Ramazan Demirtaş, belediyelerin ve vatandaşların AFAD’ın ‘Deprem Tehlike Haritası’na göre inşaat yapma girişiminde bulunduğunu vurgularken, yerel zemin koşullarını içermeyen bir haritanın parsel bazında ivme değerlerini anlamanın mümkün olmadığını belirtti. Deprem Bilimci Prof. Dr. Osman Bektaş ise güncellenen harita üzerinden kıyı kentlerini tehdit eden deniz altı faylara ilişkin eksik verilerin bulunduğunu ifade etti. Karadeniz sahillerinin 10 km açığında yer alan Rize, Trabzon ve Ordu segmentlerinin haritada yer almadığını belirten Bektaş, Türkiye’nin kuzeyden Avrasya, güneyden Afrika ve Arap levhası ile sıkıştırıldığını vurguladı. İç Anadolu Bölgesi’nde 6 büyüklüğünde depremler üretebilecek segmentlerin varlığına dikkat çeken Bektaş, yapılar için baz alınan ivme değerlerinin sağlam zeminler için geçerli olduğunu, gevşek zeminlerde ise deprem büyütmesi olabileceğini belirtti.
