İran ve Umman Hürmüz Boğazı’nda Anlaşmaya Yaklaşıyor

İran ve Umman, Hürmüz Boğazı’ndaki ticari gemi trafiği için anlaşmaya yaklaştı. Ancak bu durum, boğazın açılması anlamına gelmiyor.

İran Dışişleri Bakanlığı Hukuki ve Uluslararası İlişkiler Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, İran ile Umman arasında Hürmüz Boğazı’ndaki ticari gemi trafiğine yönelik yeni düzenlemelerle ilgili görüşmelerin son aşamaya geldiğini bildirdi. Garibabadi, iki ülke arasında masada bulunan konularda neredeyse prensipte bir anlaşmaya varıldığını vurguladı.

Ancak bu mutabakatın Hürmüz Boğazı’nın açılması anlamına gelmediğini belirten Garibabadi, boğazın açılmasının belirli şartlara bağlı olduğunu ifade etti. Bu şartlar arasında ABD’nin savaş, yaptırımlar, abluka ve dondurulmuş varlıklarla ilgili taahhütlerini yerine getirmesi gerektiğini dile getirdi.

Garibabadi, İran-Umman mutabakatının uygulanabilmesi için karşı tarafın bu şartları yerine getirmesinin gerekli olduğunu ekledi.

Umman ile yürütülen görüşmelerin kapsamına değinen Garibabadi, mutabakatın gemilerin giriş-çıkış rotalarının belirlenmesi ve buna bağlı konuları kapsadığını açıkladı. Anlaşmanın yalnızca bu hususlarla sınırlı olmadığını belirten İranlı yetkili, kıyıdaş devletlerin egemenlik ve güvenliğinin sağlanması, boğazın gelecekteki yönetimi için düzenlemeler, İran ve Umman arasında ortak bir deniz trafiği koordinasyon merkezi kurulması ve Hürmüz Boğazı’ndan geçen gemilere dair gerekli bilgilerin toplanması gibi konuların da anlaşmaya dahil olduğunu ifade etti.

Garibabadi, Umman ile varılan mutabakatın, geçmişte uygulanan İslamabad Mutabakat Zaptı’nın beşinci maddesiyle bağlantılı olmadığını vurguladı. Bu mutabakatın, Hürmüz Boğazı’ndaki düzenlemeler için son 60 yılda uygulanan modelden farklı, yeni bir yaklaşım sunduğunu belirtti.

Yeni mutabakatın hayata geçirilmesiyle mevcut geçici rotaların kapatılacağını ve gemilerin giriş çıkış rotalarının büyük bir kısmının İran karasularından geçeceğini ifade eden Garibabadi, anlaşmaya varılan rotanın geçici bir rota olduğunu ve bu sürecin iki ila dört ay sürebileceğini belirtti.

İkinci aşamaya geçişin, Washington’un taahhütlerini yerine getirip getirmediğini değerlendirmek için üst düzey rejim yetkililerinin yeni bir karar almasını gerektirdiğini söyleyen Garibabadi, ABD’nin yeni çatışma döngüsünün başlamasından sadece beş gün sonra müzakere ve sorunların çözümü için bir mesaj gönderdiğini açıkladı.